کفال‌ماهیان به عنوان ماهی‌های اقتصادی با ارزش، پراکنش

گسترده‌ای در اکوسیستم‌های آبی دارد. استخوان‌شناسی علاوه‌بر کمک به مطالعات فسیل‌شناسیبرای درک تکامل ماهیان، در بررسی‌های زیست‌شناسی ماهیان از جمله تغذیه، تنفس و شنااهمیت زیادی دارد و باید به هرکدام توجه شود. در این تحقیق مقایسه استخوان­شناسی سهگونه از ‌کفال‌ماهیان جنس Liza با اهداف بررسیو انجام مقایسه بین هفت جمعیت از هفت رودخانه مختلف صورت گرفت. هفتجمعیت از این جنس در رودخانه­های هندیجان، کرخه، خیرود، سفیدرود، شفارود و مصب گرگان­رودجمع­آوری و به آزمایشگاه منتقل شد. این نمونه­ها پس از شفاف­سازی و رنگ­آمیزی باآلیزارین­قرمز و آلسیان­آبی، با استریومیکروسکوپ بررسی و توسط دوربین، عکس­برداریشدند. تفاوت­های اندکی در استخوان­های سه گونهLiza   با یک­دیگروجود دارد، گونه L. abu   با دو گونه L. aurata و L. saliens بیشترین تفاوت­ها را داشت که احتمالا به علتتفاوت­های محیطی و مکانی بود که این گونه با دو گونه دیگر داشت. تفاوت­ها دراندازه و برخی جهت­گیری­های استخوان­ها و برجستگی­ها و زواید جمجمه عصبی این ماهیبا دو گونه دیگر مشاهده شد. استخوان­هایی مانند پیشانی، بینی، اشکی، دندانی،مربعی، غرابی، آهیانه و پرویزنی جانبی   دارای تفاوت است. در L. saliens و L. abu   صفحه دندان حلقی قدامی مثلثی شکل است امادر نمونه L. auarata مقداری از حالت مثلثی خارج شده است. صفحات پایه­رجلی بالهشکمی در L. abu در زیر مهره­های5 و 6 قرار دارد درحالی که این استخوان برای L. saliens و L.aurata در زیر مهره 6است. بازوی­پایه­رجلی در L. abu اندکی ضخیم­تردو نمونه دیگر است. در نمونه L. abu استخوان غرابی نسبت به دو نمونه دیگر دارایخمیدگی کمتری بود. استخوان بالاپره 1 در L. abu نسبت به L. saliens و L. aurata کوتاه تر و ضخیم تر است.استخوان­های دمپره در L. saliens نسبت به L. abu و L. aurata پهن­تر و اندکی کشیده­تر است. استخوان دم­خامهدر L. saliens نسبت به دو نمونه دیگر اندکی کشیده تر است. درنهایت می­توان گفت از نظر استخوان­شناسی تفاوت­های زیادی را نمی­توان بین این سهجنس برای تفکیک آن­ها مشاهده کرد و باید در کنار آن از روش­های دیگری مانند بررسی­هایمریستیک استفاده کرد، اما استخوان­شناسی این سه گونه به درک روند تکاملی آن­ها کمکشایانی کرد که می­توان در جهت مطالعات آینده از  آن­ها کمک گرفت.