چکیده

هدف اصلی پژوهش پیش رو تولید رنگدانه‌ی‌ با ارزش آستازانتین با استفاده از ریزجلبککروموکلریس زوفینجنسیس به‌صورت کشت دو مرحله‌ای شامل کشت میکسوتروف وهتروتروف (مرحله اول) و کشت در محیط کشت بدون نیتروژن به‌همراه نور شدید )مرحله دوم) می‌باشد. در این پژوهشاز گلیسرول و سدیم‌ استات و تری ‌سدیم ‌سیترات به‌عنوان منبع کربن آلی استفاده شد کهاین منابع به محیط کشت افزوده شدند. پس از گذشت دهروز، با اتمام مرحله‌ی اول کشت، از کشت‌های مختلف نمونه‌گیری و سپس مشخصه‌یابی انجامشد. در بین کشت‌های هتروتروف و میکسوتروف حاوی گلیسرول غلظت‌های 3 گرم بر لیتر به‌عنوانغلظت‌ بهینه در نظر گرفته شد. برای کشتهتروتروف و میکسوتروف تری ‌سدیم‌ سیترات غلظت 5/1 گرم بر لیتر به‌عنوان غلظت بهینهبرای رشد ریزجلبک در نظر گرفته شد. همچنین در کشت‌های حاوی سدیم استات با افزایشغلظت منبع کربنی، میزان رشد ریزجلبک افزایش پیدا کرد و در غلظت 1 گرم بر لیتر بیش‌ترینرشد بدست آمد. بیش‌ترین مقدار وزن خشک زیست‌توده در کشت‌های هتروتروف گلیسرول، تریسدیم سیترات و سدیم استات در غلظت‌های 3، 5/1 و 1 گرم بر لیتر به‌ترتیب 02/0±26/0، 02/0±54/0 و 02/0±36/0 گرم برلیتر بود. . بیش‌ترین مقدار وزن خشک در کشت‌های میکسوتروف گلیسرول، تری سدیمسیترات و سدیم استات در غلظت‌های 3، 5/1 و 1 گرم بر لیتر به‌ترتیب 02/0±71/0، 02/0±88/0 و 02/0±82/0 گرم برلیتر به‌دست آمد. کشت‌های مربوط به تری‌ سدیم سیترات منجر به تولید بیش‌ترین مقدارزیست‌توده شد. همچنین کشت‌های میکسوتروف نسبت به هتروتروف بیش‌ترین مقدار زیست‌تودهرا تولید کردند. با استخراج و مشخصه‌یابی زیست‌توده بعد از مرحله‌ی دوم، بیش‌ترینمقدار کاروتنوئید کل در کشت‌های هتروتروف و میکسوتروف در غلظت 3 گرم بر لیتر گلیسرولبه‌دست آمد که به‌ترتیب 01/0±2/1و 01/0±6/1درصد وزنی به‌دست آمد. بیش‌ترین میزان آستازانتین در غلظت 3گرم بر لیتر کشت میکسوتروف برابر با 5/0±88/14میلی گرم بر گرم زیست‌توده بدست آمد. در تست‌های مربوط به مایع بالاسریمقداری از منبع کربن کشت‌های گلیسرول در محیط کشت باقی مانده ولی استات و سیتراتبه‌طور کامل مصرف شدند. کشت‌های هتروتروف حاوی گلیسرول میزان نیترات بیش‌تری نسبتبه کشت‌های میکسوتروف از محیط کشت حذف کردند که در غلظت 9 گرم بر لیتر گلیسرول 5/2±86 درصد ازنیترات حذف شد. همچنین در کشت‌های میکسوتروف تری‌سدیم‌سیترات، نیترات بیش‌تری نسبت بهکشت‌های میکسوتروف حذف شد بنابراین در غلظت 5/0 گرم بر لیتر تری ‌سدیم‌ سیترات 5/2±4/95 درصد ازنیترات حذف شد. در کشت‌های هتروتروف سدیم‌ استات نیز در غلظت 05/0 گرم بر لیتر بیش‌ترینحذف نیترات برابر با 5/2±6/92 درصد به‌دست آمد.

کلمات کلیدی: ریزجلبک، کروموکلریس زوفینجنسیس، هتروتروف،میکسوتروف، آستازانتین، گلیسرول، سدیم ‌استات، تری ‌سدیم‌ سیترات