مطالعه حاضر با هدف بررسی قابلیت زنده ماندن فرزندان حاصل از آمیزش­های متقابل بین ماهی آزاد دریای خزر (Salmo caspius) و قزل­آلای رنگین­کمان(Oncorhynchusmykiss) و تأثیر القای تریپلوییدی بر آمیخته­گری و رشد جنینیانجام شد. این آزمایش شامل شش گروه: قزل­آلای رنگین­کمان (R)،   ماهی آزاد دریای خزر (C)، آمیخته­های دیپلویید و تریپلویید بین قزل­آلای رنگین­کمان مادهو ماهی آزاد دریای خزر نر (3nRCو 2nRC)، آمیخته­های دیپلویید و تریپلویید بین ماهی آزاد دریای خزر مادهو قزل­آلای رنگین­کمان نر (3nCR و 2nCR)بود.القای تریپلوییدی توسط شوک حرارتی پس از لقاح انجام شد. درصد تفریخ گروه­های R و C بالای 90% ،گروه 2nRC (35%) و گروه 3nRC (45%) بود که نشان­دهنده بازده بالایی از تأثیر القای تریپلوییدیبر میزان بقای آمیخته­ها است، در حالی­که جنین­ها در گروه­های 2nCR و 3nCR به مرحله تفریخ نرسیدند.تعداد کروموزوم­ها در گروه­های R، C، 2nRCو 3nRC به ترتیب 60، 80، 70و 102 عدد شمارش شد. زمان قبل از بسته­شدن بلاستوپور مهم­ترین نقطه در مراحل جنینیبود که تلفات زیادی رخ داد. تفریخ در گروه‌های R و 3nRC سریع‌تر از C مشاهده شد. بیشترین وزننهایی و سرعت رشد ویژه در گروه‌های R و 3nRCمشاهدهشد. بیشترین میزان ناهنجاری در گروه 2nRC مشاهده شد، درحالی­کهالقای تریپلوییدی با موفقیت، شیوع لاروهای بدشکل را در گروه 3nRC کاهشداد. از آنالیز مولفه اصلی (PCA)، متغیر متعارف (CVA)، فواصلپروکراست و ماهالانوبیس برای تعیین تغییرات مورفومتریک استفاده شد. آنالیز PCA هم­پوشانیآمیخته با قزل­آلای رنگین­کمان را نشان داد و آنالیز CVA هر سه گونه رابه صورت سه جمعیت متمایز گروه­بندی کرد. بیشترین اختلاف ظاهری در گونه­های ذکرشدهمربوط به باله­های پشتی، مخرجی، شکمی، سینه­ای، سرپوش آبششی، دهان و چشم در دورانلاروی است. روند تکوین غضروف-استخوان با روش رنگ­آمیزی آلسیان بلو-آلیزارین ردبررسی شد. لاروهای دو روزه (R, C, 3nRC) کاملاً غضروفیبودند. آغاز استخوانی شدن در قسمت جمجمه و تمامی باله­ها به ترتیب در گروه‌های R، 3nRCو C مشاهده شد. همچنین این مطالعه بهصورت مجدد در دانشگاه گوتینگن آلمان به منظور انجام مطالعات بیان ژن انجام شد کهشامل 5 گروه: قزل­آلای رنگین­کمان (R)، قزل­آلای قهوه­ای (Salmo trutta)(B)، آمیخته دیپلویید و تریپلویید(القای شوک به دو روش مختلف) بین ماهی قزل­آلای رنگین­کمان ماده و قزل­آلای قهوه­اینر (2nRB, 3nRB1, 3nRB2) بود. در 3nRB1 شوک حرارتی ? C28، به مدت 10 دقیقه، 10 دقیقه پس از لقاح و 3nRB2 ازشوک حرارتی ?C 26، به مدت 20 دقیقه، 25 دقیقه پس از لقاح استفاده شد. بیان چهار ژن مرتبط بارشد و ایمنی شامل (GH، IGF-I، IGF-II وTLR3) و دو ژن خانه­دار (-actin? و Elongation factor1?) در چهار زمان تکاملی مختلف (تخمچشم­زده، یک روز قبل از تفریخ، لارو یک روزه و لارو 21 روزه) مورد بررسی قرارگرفته شد. هر چهار ژن هدف (GH، IGF-I، IGF-II وTLR3) در همه مراحل نمونه برداری­شده (از مرحله چشم­زدگی تخم تا لارو 21 روزه) بیان شدند. بیان ژن GH و IGF-I در گروه B (قزل­آلای قهوه­ای)در تمام زمان­های نمونه­برداری به طور معنی‌داری بیشتر از سایر گروه­ها بود.همچنین بین گروه­های 3nRB1 و 3nRB2 با گروه R اختلاف معنی­داریمشاهده نشد. بیشترین میزان بیان ژن IGF-I در تمامی گروه­ها در لاروهای 21روزه و IGF-II در زمان جنینی مشاهده شد. بیشترینمیزان بیان ژن TLR3 در آمیخته­ها (گروه­های 2nRB،3nRB1 و 3nRB2) و کم­ترین آندر قزل­آلای قهوه­ای (B) اندازه­گیری شد.