اميدوار فرهاديان
ریزجلبکها حاوی ترکیبات زیستی ارزشمندی هستند که با دستکاریشرایط محیطی مانند (شدت نور، شوری یا منبع نور) و همچنین نوع محیط پرورش میتوانتولید و تجمع ترکیبات فعال زیستی و ظرفیت آنتی اکسیدانی زیستتوده تولید شده راتحت تاثیر قرار داد. از این رو در این مطالعه میزان تولید ترکیبات زیست فعال همچون رنگدانهها، ترکیبات فنولی و عملکرد آنتی اکسیدانی عصارههای (اتانولی، اتیل استات و هگزانی) و همچنین محتوی پروتئین، چربی وکربوهیدرات و پروفایل اسیدهای چرب ریزجلبک دریایی Tetraselmis tetrathele مورد بررسی قرار گرفت. بر این اساس ریزجلبک T. tetrathele در دو نوع محیط کشت کانویو پساب (10درصد پساب کارخانه مواد غذاییبه عنوان محیط کشت) با استفاده از روش کشت دو-مرحلهای پرورش یافت. در طول دورهیکشت از منبع نور ال ای دی قرمز و فلورسنت به صورت مجزا و سه نوع تنش غیر زیستی شامل (تنش شوری، تنش شدت نور و ترکیب دو تنش شوری و نور) استفادهگردید. نتایج نشان داد که میزان رشد ریزجلبک تحت تابش نور ال ای دی و فلورسنت در هر دو محیط کشت اختلاف معنیداریوجود ندارد.. نتایج تصفیه پساب پس ازاتمام دورهی کشت نشان داد؛ بیشترین درصد کاهشCOD به مقدار 3/34 درصد در تیمار WFLS (زیستتوده رشد یافته در پساب + نور فلورسنت + تنش نور) و BOD در تیمار WLLS (زیستتوده رشد یافته در پساب + نور ال ای دی + تنش نور) با 9/51 درصد بود.
نتایج کشت در محیطکشت پساب نشان داد: بیشترینکاروتنوئید کل 59/0 میلیگرم بر میلیلیتر در عصاره هگزانی تیمار WFSS (زیستتودهرشد یافته در پساب + نور فلورسنت + تنش شوری) بود. حداکثر غلظت کلروفیل aو b با 1 و 83/0 میلیگرم بر میلیلیتردر تیمار WFSS عصاره اتانولی مشاهده شد. بیشترین مقدار فنول کل با 56/17 (میلی گرم اسیدگالیک بر گرم وزن خشک) در تیمارWFSS عصارهی اتانولی وجود داشت. حداکثر فعالیت مهاررادیکال ABTS و قدرت احیای یون آهن در غلظت 400 میکروگرم در میلی لیتر عصارهاتانولی و حداکثر مهار رادیکال DPPH در غلظت 2000 میکروگرم بر میلی لیتر عصاره اتیل استات مشاهدهشد. بهترین نیمه حداکثر غلظت بازدارندگی (IC50) آزمون ABTS به ترتیب 53/79 و 97/83 میکروگرم در میلی لیتر در عصاره اتانولی تیمارهای WLLS و WLSS تعیین شد. همچنینبیشترین میزان احیای یون آهن (III) به (II) در روش FRAP 6/1778 میکرومول آهن II در تیمار WFSS مشاهده شد. بیشترین میزان چربی و پروتئین کل به ترتیب با 1/27و 8/28 درصد در تیمارهای WLS+L (زیستتوده رشد یافته در پساب + نور ال ای دی + تنش نور و شوری بهصورت همزمان) و WFLS مشاهده شد محتوی کربوهیدرات نیز از 4 تا 6/8 درصد وجود داشت که اختلاف معنیداری بین تیمارهای مختلف مشاهدهنشد.
نتایج کشت در محیط کشت کانوی نشان داد: بیشترین میزان کلروفیل a و b در عصارهی اتانولی تیمار CLLS (زیستتوده رشدیافته در محیط کشت کانوی + نور ال ای دی + تنش نور) به ترتیب با91/0 و 02/1 میلیگرم بر میلیلیتر بود. بیشترین محتوی کاروتنوئید کل در تیمار CLSS (زیستتودهرشد یافته در محیط کشت کانوی + نور ال ای دی + تنش شوری) عصاره هگزانی با 64/ 0 میلیگرم بر میلی لیتر مشاهده شد کهبا سایر تیمارها اختلاف معنیداری داشت (05/0 P ?). بیشترین میزان فنول کل درعصارهی اتانولی تیمار CFSS(زیستتوده رشدیافته در محیط کشت کانوی + نور فلورسنت + تنش شوری) با 15 میلیگرم گالیک اسید در هر گرم وزن خشک نمونه مشاهده شد که افزایشمعنیداری را در مقایسه با دو تیمار CFS+L (زیستتوده رشد یافته در محیط کشت کانوی +نور فلورسنت + تنش نور و شوری به صورت همزمان) و CLLS نشان داد. بهترین IC50 سنجش ABTS در تیمار CLLS عصارهیاتانولی با 94/6 میکروگرم بر میلیلیتر مشاهده شد که اختلاف معنیداری را درمقایسه با سایر تیمارها نشان داد (05/0 P ?). همچنین سنجش FRAP نشان داد که تیمار CLSS با 1404 میکرومول آهن دو ظرفیتیبیشترین عملکرد آنتیاکسیدانی را از طریق احیای یون آهن دارا میباشد (05/0 P ?). حداکثر مهار رادیکال DPPH در غلظت 2000 میکروگرم بر میلی لیترعصاره اتیل استات مشاهده شد. بیشترین میزان

