آبیاری قطره‌ای نواری به دلیل افزایش راندمان آب، کاهش تبخیر سطحی و عدم نفوذآب به اعماق خاک در شرایط کمبود آب موردتوجه کشاورزان مناطق خشک و نیمه‌خشک می‌باشد.در این تحقیق اثر آرایش کاشت، سطوح آبیاری، تقسیط کود نیتروژن و کاربرد آهن و رویبر زیست توده (TB)، بهره‌وری آب (WP) و بهره‌وری اقتصادی (WPE) ذرت بررسی شده است. آرایش کاشت   شامل کشت یک ردیفه با فاصله نوار آبیاری 70 سانتی‌متر (70DS) و کشت دو ردیفه با فاصله 30 سانتی‌متربا فاصله نوار آبیاری 140 سانتی‌متر(140DS)   بودند. سطوح آبیاری شامل کم آبیاری (ET85/0=1W)و آبیاری کامل (ET = 2W)بودند. چهار مدیریت کود شامل سه تقسیط کود نیتروژن (1T)، نه تقسیط کود نیتروژن (2T)، سه تقسیط کود نیتروژن و کاربرد کلات آهن و روی(3T)، نه تقسیط کودنیتروژن و کاربرد کلات آهن و روی (4T) بودند. آبیاری بر اساس تخلیه مجاز آبخاک   از طریق پایش رطوبت خاک با استفاده ازنمونه‌گیری وزنی و قرائت تانسیومتر و محاسبه تبخیر تعرق در تیمار آبیاری کامل صورتگرفت.   در سال اول اثرسطوح مختلف آبیاری، الگوی کاشت و Fe-Zn، برTB، WP   وWP_I   معنی‌دار ( 01/0P <) شدند. هم‌چنین،اثر مدیریت تقسیط کود نیتروژن بر شاخص‌های T   وWP_Iدر سطح احتمال 1%   معنی‌دار و بر WP معنی‌دار نشد. در سال دوم اثر   سطوح آبیاری بر شاخص‌های TB،WP   وWP_I     معنی‌دار ( 01/0P <) شدند و اثر الگوی کاشت بر TB وWPI   ( 01/0P <) و بر   W  ( 05/0P < )   معنی‌دار بودند. اما اثرات تقسیط کود نیتروژن و Fe-Zn بر هیچ‌کدام از شاخص‌هایمورد بررسی معنی‌دار نشدند. در دو سالپژوهش کاهش مقدار آب آبیاری سبب کاهش TB، WP و WP_I شد   به‌طوری‌که در تیمارهای 1W و 2W به ترتیب کمترین و بیشترین مقدارمیانگین شاخص‌ها مشاهده شد.   بیشینه مقدارمیانگین TB، WP و WP_I در آرایش کاشت 70DS و کاربرد کود نیتروژن به‌صورت تقسیط در سه مرحله مشاهده شد.   در سال اول،   اثر سطوح آبیاری،   الگوی کاشت، مدیریتتقسیط کود نیتروژن و کاربرد Fe-Z   روی شاخص‌های بهره‌وریناخالص اقتصادی آب آبیاری (GEWP_I)، بهره‌وری خالص اقتصادی آب آبیاری (NEWP_I)،بهره‌وری اقتصادی آب محصول(EWP_C)، بهره‌وری اقتصادی آب آبیاری (EWP_I) و بهره‌وری   اقتصادی آب محصول و آب آبیاری با 50 درصدتسهیلات بلاعوض دولت (EWP_CS و EWP_IS)معنی‌دار (01/0P < ) شدند. در سال دوم اثرسطوح آبیاری، مدیریت تقسیط کود نیتروژن و کاربرد Fe-Zn، در سطح احتمال یک درصد روی تمامی شاخص‌های   اقتصادی ذکرشده معنی‌دار شدند.   اما اثر الگوی کاشت بر هیچ‌کدام از شاخص‌های محاسبه‌شدهاقتصادی معنی‌دار نشد. به‌طورکلی شاخص‌های اقتصادی در تیمار سه تقسیط کود نیتروژن بیشترین مقدار راداشتند.   برای هر دو سال تحقیق تیمار 2W،  آرایش کاشت 70D   بیشترین مقدار زیست توده،سود و بهره‌وری اقتصادی را داشتند.   به‌طورکلیآرایش کاشت 70DS و  مدیریت تقسیط کود نیتروژن به‌صورت سه تقسیط بیشترین تولید عملکرد، بهره‌وریآب و بهره‌وری اقتصادی آب را داشت. در نواحی خشک و نیمه‌خشک تحت مدیریت آبیاری قطره‌اینواری ذرت انجام کم آبیاری ضمن کاهش عملکرد سود کشاورز را کاهش می‌دهد.

کلمات کلیدی: آبیاری قطره‌اینواری، کم آبیاری، آرایش کاشت، ذرت، کارایی مصرف آب، بهره‌وری اقتصادی آب