رفتن به محتوای اصلی
x
اثر محیط كشت و ریزنمونه در تكثیر غیرجنسی گیاه سانسوریا ابلق (Sansevieria trifasciata "Laurentii")
تاریخ دفاع
استاد

نعمت اله اعتمادي شلمزاري

دانشکده
مهندسی كشاورزی

سانسوریا گیاهی زینتی با برگ­های زیبا، تک لپه و چند ساله ودارای شکل و رنگ متنوع می­باشد. این گیاه از لحاظ زینتی، دارویی، صنعتی و محیطزیست دارای اهمیت فراوان می­باشد. تکثیر گیاه سانسوریا ابلق از طریق تقسیم ریزومصورت می­گیرد و به علت شیمر پریکلینال بودن، تکثیر از طریق   قلمه امکان پذیر نیست و عمدتاً گیاهان غیرابلقو سبز تولید می­شوند. تکثیر سانسوریا از طریق کشت بافت نیز در برخی از کشورهایجنوب شرق آسیا صورت می­گیرد. در این تحقیق درخصوص بررسی اثر محیط کشت و ریزنمونهدر تکثیر غیرجنسی سانسوریا ابلق و همچنین امکان انتقال صفت طلایی بودن حاشیه برگ­هااز طریق کشت بافت اقدام گردید. در این پژوهش به طور کلی سه تیمار شامل: اثر غلظتمتفاوت تنظیم­کننده رشد و تاثیر نوع ریزنمونه بر میزان کالوس­دهی، شاخه­زایی وریشه­دهی، تاثیر ارتفاع شاخه بر صفت ریشه­دهی و همچنین بررسی امکان تولید گیاهچهابلق، مورد بررسی قرار گرفت. پس از ضدعفونی نمودن برگ­ها، از سه قسمت برگ به صورتجداگانه ریزنمونه تهیه شد( قسمت طلایی به صورت خالص، قسمت ابلق( سبز و طلایی باهم) و قسمت سبز). جهت القای کالوس­، ریزنمونه­ها به محیط کشت MSحاوی تنظیم کننده رشد 2,4-D با غلظت­هایمختلف منتقل شدند و در پایان کالوس­دهی، صفاتی از قبیل درصد کالوس­زایی، وزن و حجمکالوس­ها و کیفیت آنها مورد بررسی قرار گرفت که بهترین ریزنمونه، بافت سبز و درتیمار 2,4-D با غلظت mg/l45/0 بود. برای القای شاخه­دهی، کالوس­های تولید شده به محیط کشت MSحاوی هورمون BA با غلظت­های متفاوت منتقل شدند کهبا اندازه­گیری صفات مورد بررسی( تعداد شاخه و جنین غیرجنسی تولید شده، ارتفاعشاخه، درصد باززایی شاخه و تعداد برگ) در این مرحله نیز ریزنمونه بافت سبز، از نظرتعداد شاخه­دهی و تولید جنین غیرجنسی دارای بیشترین مقدار تولید بود. برای مرحلهریشه­زایی نیز شاخه­های حاصل از محیط کشت القای شاخه­ که به ارتفاع و رشد مناسبرسیده بودند( آنهایی که برگ تشکیل شده و کاملاً باز شده بودند وحداقل ارتفاع یکسانتی­متر داشتند) به محیط کشت 1/2MS حاوی هورمون IBAبا غلظت mg/l 2 منتقل شدند وصفاتی مانند درصد ریشه­زایی، تعداد و طول ریشه اندازه­گیری شد. گیاهانی که طولآنها موقع انتقال 2 سانتی­متر بودند دارای بهترین نتایج شدند. تعداد پنج شاخهکاملاً طلایی نیز حاصل گردید که در محیط ریشه­زایی هیچ ریشه­ای تولید نکردند. درسایر گیاهچه­ها موقعی که اندازه ریشه­ها حدود 5 سانتی­متر رسید در گلدان­های کوچکحاوی کوکوپیت و پرلیت با مخلوط 1:1 کشت شدند و پس از سازگاری به گلخانه منتقلشدند.

کلماتکلیدی: سانسوریا

ابلق، کشت بافت، کالوس­زایی، جنین غیرجنسی، شیمر  

تحت نظارت وف ایرانی